Aρχική | Βοήθεια FAQ | Newsletter | Επικοινωνία

Ελεύθερη Αναζήτηση:

Ενδιαφέρομαι για:

Βιοκλιματικός σχεδιασμός

/Images/Articles/Βιοκλιματικό_σπίτι.jpg
/Images/Articles/Βιοκλιματικό_σπίτι_2.jpg
/Images/Articles/Βιοκλιματικό_σπίτι_3.jpg
/Images/Articles/Βιοκλιματικό_σπίτι_4.jpg

Βιοκλιματικός σχεδιασμός, βιοκλιματική αρχιτεκτονική, ενεργειακά και παθητικά συστήματα: διάφορες λέξεις και ορισμοί που ακούγονται συχνά τελευταία…τι είναι όλα αυτά τελικά; Καμιά καινούρια μόδα; Κάποια εξελιγμένη επιστημονική εφεύρεση; Μήπως είναι καμιά οργανωμένη συνομωσία για να μας παίρνουνε λεφτά χωρίς λόγο; Και πότε ξεφύτρωσαν όλα αυτά;

Τίποτα από όλα αυτά δεν εμφανίστηκε έτσι ξαφνικά. Υπάρχουν γύρω μας ένα σωρό στοιχεία που εκδηλώνουν την εμφάνιση του βιοκλιματικού σχεδιασμού στα κτίρια από τα χρόνια της αρχαιότητας. Αλλά για να μην ταξιδέψουμε σε τόσο μακρινά παραδείγματα, θα ήθελα απλά να αναρωτηθεί κανείς αν πραγματικά γνωρίζει ποια είναι τα στοιχεία που χρησιμοποιεί πιθανόν καθημερινά και αποτελούν εφαρμογή του βιοκλιματικού σχεδιασμού. Η τέντα στο μπαλκόνι μας και το πατζούρι του παραθύρου μας είναι λοιπόν κάποια από αυτά και μάλιστα ανήκουν στην κατηγορία των παθητικών συστημάτων βιοκλιματικού σχεδιασμού. Αντίστοιχα, ο ηλιακός θερμοσίφωνας ανήκει στην κατηγορία των ενεργειακών συστημάτων. Συχνά ανοίγουμε τα παράθυρα για να ‘κάνει ρεύμα’. Αναζητάμε ένα σπίτι ή χώρο εργασίας διαμπερές, με νότιο προσανατολισμό. Πολύ θα θέλαμε να υπήρχαν και κάποια δέντρα εκεί κοντά…Μήπως ψάχνουμε ένα χώρο βιοκλιματικά σχεδιασμένο και δεν το έχουμε καταλάβει;

Ο βιοκλιματικός σχεδιασμός δεν είναι μια έννοια μακρινή και απρόσιτη. Είναι ο σχεδιασμός των χώρων έτσι ώστε ο άνθρωπος να έχει τη δυνατότητα να εκμεταλλεύεται άμεσα και συγχρόνως να ελέγχει τους φυσικούς πόρους με αποτέλεσμα να δημιουργείται ένα κλίμα ευεξίας, ελαχιστοποιώντας την κατανάλωση ενέργειας. Ο ήλιος, ο άνεμος, το νερό, η γη μπορούν να εξασφαλίσουν σε σημαντικό βαθμό την προσέγγιση ιδανικού κλίματος στο χώρο μας, αρκεί να μας δίνεται η δυνατότητα να εκμεταλλευτούμε τις ευεργετικές ιδιότητές τους. Έτσι ξεκινώντας από τον κατάλληλο προσανατολισμό μπορούμε εξασφαλίσουμε ένα χώρο φωτεινό, χωρίς να χρειαστεί να ανάψουμε τους ηλεκτρικούς λαμπτήρες μέχρι αργά το απόγευμα. Η ηλιακή ακτινοβολία θα διατηρήσει το χώρο ζεστό περιορίζοντας τη χρήση των θερμαντικών σωμάτων κατά τη διάρκεια του χειμώνα. Κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, συστήματα τεχνητής σκίασης, όπως οι τέντες, τα ρολά, οι περσίδες, σε συνδυασμό με τη μελετημένη τοποθέτηση των ανοιγμάτων, ώστε να δημιουργούν ρεύματα αέρα, και την φύτευση πρασίνου ή την κατασκευή ενός σιντριβανιού έχουν τη δυνατότητα να επιτύχουν το φυσικό δροσισμό του χώρου με αποτέλεσμα να ελαχιστοποιείται ή και να εξαλείφεται η χρήση των κλιματιστικών μηχανημάτων. Φυσικά για την επιλογή του κατάλληλου προσανατολισμού ώστε να επιτυγχάνεται η μεγαλύτερη δυνατή εκμετάλλευση των φυσικών πόρων βασικό ρόλο παίζουν οι ανάγκες που παρουσιάζονται κατά την χρήση των χώρων. Συχνά δεν απαιτείται για παράδειγμα όλοι οι χώροι να είναι φωτεινοί και ζεστοί, οπότε η χωροθέτηση των χρήσεων γίνεται λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαίτερες ανάγκες του κάθε χώρου.

Η αναζήτηση ευχάριστου φυσικού κλίματος στο χώρο μας, οδηγεί λοιπόν σε μια απλοϊκή λογική μελέτης και σχεδιασμού η οποία αποτελεί βασικό γνώμονα του βιοκλιματικού σχεδιασμού. Όμως, ο βιοκλιματικός σχεδιασμός περιλαμβάνει τη συγκρότηση και εκμετάλλευση πληθώρας παραγόντων που θα αποφέρουν τη βέλτιστη προσέγγιση των ιδανικών κλιματικών συνθηκών στο χώρο ανταποκρινόμενος συγχρόνως στα δεδομένα της σύγχρονης εποχής. Άνθρωποι προηγούμενων γενεών που ξεκινούσαν να χτίσουν το σπίτι τους στην επαρχία, συχνά είχαν τη δυνατότητα να επιλέξουν τον προσανατολισμό του και τη χωροθέτηση των χρήσεων. Τα σπίτια κατασκευάζονταν διαμπερή και συνήθως υπήρχε ευελιξία σε διαμορφώσεις διαφόρων πρόσθετων κατασκευών: προστεγάσματα, προαύλια κτλ. Τα υλικά που χρησιμοποιούνταν στα δάπεδα, στις τοιχοδομές και τις στέγες προσέφεραν φυσικές ιδιότητες μόνωσης. Επιπλέον επωφελούνταν των πλεονεκτημάτων του πρασίνου και της βλάστησης, παράγοντες που συντελούν καθοριστικά στο φυσικό κλιματισμού του χώρου. Η διαμόρφωση του νέου οικιστικού μοντέλου ανάπτυξης στις πόλεις, όμως, όπου τα οικόπεδα έχουν περιορισμένες δυνατότητες στις επιλογές σχεδιασμού και τα κτίρια κατασκευάζονται πολυώροφα με ιδιαίτερες απαιτήσεις στη χρήση υλικών, οδήγησε σταδιακά στην αναζήτηση καινοτόμων μεθόδων βιοκλιματικού σχεδιασμού. Για το σκοπό αυτό πλούσια ήταν η συμβολή της τεχνολογικής ανάπτυξης. Έτσι κατασκευάζονται εξελιγμένες μονώσεις που διατηρούν τη θερμοκρασία του εσωτερικού αέρα σε υψηλά επίπεδα το χειμώνα και χαμηλά το καλοκαίρι, θερμομονωτικά κουφώματα με διπλά τζάμια, φωτοβολταϊκα συστήματα που συλλέγουν την ηλιακή ακτινοβολία και τη μετατρέπουν σε ενέργεια κ.α.

Πραγματοποιώντας εφαρμογή και χρήση των κατά περίπτωση δυνατών παθητικών και ενεργειακών συστημάτων που υπαγορεύει ο βιοκλιματικός σχεδιασμός των κτιρίων επιτυγχάνεται η βέλτιστη προσέγγιση του φυσικού κλιματισμού των χώρων ελαχιστοποιώντας τις απαιτήσεις τεχνητού κλιματισμού. Συνεπώς ο βιοκλιματικός σχεδιασμός ενός κτιρίου συμβάλλει σημαντικά στην εξοικονόμηση κατανάλωσης ενέργειας του κτιρίου και κατ’ επέκταση στο οικονομικό όφελος των χρηστών.

Πέρα από την ποιότητα ζωής που εξασφαλίζεται στον χώρο και το οικονομικό όφελος που αποφέρει, η εξοικονόμηση ενέργειας διαδραματίζει ρόλο καταλυτικό για το περιβάλλον. Η εκμετάλλευση των φυσικών πόρων διασφαλίζει παράλληλα και τη διαρκή μείωση εκπομπών καυσαερίων και ρύπων που μολύνουν ανεπανόρθωτα πλέον το περιβάλλον. Στην εποχή μας ο βιοκλιματικός σχεδιασμός των κτιρίων καθίσταται αναγκαίος.

Αν κανείς είχε τη δυνατότητα να διαμορφώσει το αμάξι που θα αγοράσει έτσι ώστε να μην έχει ιδιαίτερες απαιτήσεις θέρμανσης και κλιματισμού στο εσωτερικό του, ενώ παράλληλα θα εξοικονομούσε το μισό ποσοστό καυσίμου, μολύνοντας το περιβάλλον ελάχιστα, θα το έκανε; Ακόμα δεν μας δίνεται αυτή η δυνατότητα στα οχήματα. Όμως μας δίνεται στα κτίρια.


Νομίδου Μαρίνα
Αρχιτέκτονας μηχανικός